Hoàng Lê nhất thống chí của Ngô Tất Tố miêu tả về thời kỳ vua Quang Trung đánh tan quân Thanh lật đổ chế độ phong kiến nhà Thanh, giành lại độc lập cho dân tộc. Đất nước trong bài được tả là đang trong thời kỳ đầy khó khăn, đang phải chịu đựng những bạo lực, tàn phá của địch quân. Tuy nhiên, khi đoàn quân của vua Quang Trung chiến thắng và giành lại chủ quyền, hoàn cảnh đất nước đã được cải thiện hơn. Tác giả nhấn mạnh rằng thời gian đó là thời điểm quan trọng và đầy may mắn để cứu nước, nhưng nếu không có sự chuẩn bị kỹ càng và nỗ lực phấn đấu của nhân dân, cơ hội ấy sẽ không thành công. Tóm lại, bài viết miêu tả về một giai đoạn lịch sử quan trọng và khốc liệt trong lịch sử Việt Nam.