Đoạn văn trên trích trong văn bản' Quê Hương" của nhà thơ Tế Hanh đã cho ta thấy rất rõ về hình ảnh người dân chài lưới và chiếc thuyền sau 1 chuyến ra khơi thắng lợi trở về. (1)

"Dân chài lưới làn da ngăm rám nắng

Cả thân hình nồng thở vị xa xăm

Chiếc thuyền im bến mỏi trở về nằm

Nghe chất muối thấm dần trong thớ vỏ"

Nếu vẻ đẹp của làng quê, của con thuyền ở những đoạn thơ trên là vẻ đẹp được miêu tả, được nhìn thấy bằng tai, bằng mắt thì vẻ đẹp của người dân chài ở đoạn thơ này phải được cảm nhận bằng tâm hồn, phải "cảm thấy" bằng trái tim. (2) Màu da rám nắng - màu da khỏe khoắn, đặc trưng của ng trai miền biển: khỏe khoắn, vạm vỡ,... (3) Người làng chài quanh năm vất vả, vật lộn đầu sóng, ngọn gió, "làn da ngăm rám nắng" đủ để thấy sự khắc nghiệt của mẹ thiên nhiên "ban tặng" mà người dân chài lưới phải chấp nhận đương đầu với mọi nghịch cảnh, phép thử. (4) Đó cũng là một nét rất riêng, một điều gì đó trở thành cái chất của người miền biển. (5) Câu thơ "Cả thân hình nồng thở vị xa xăm" đã được Tế Hanh khắc họa thật đẹp đẽ qua hình ảnh nhân hóa và nghệ thuật ẩn dụ chuyển đổi cảm giác. (6)  "Thân hình nồng thở" gợi cho bạn đọc cảm giác như một cơ thể đang phập phồng hơi thở, chân thực đến lạ kì. (7) "Vị xa xăm" phải chăng là hương vị của biển, không chỉ là vị muối mặn mòi, nồng đậm từng in dấu trên bất kì người con nào ra khơi mà nó còn mang một ý nghĩa đầy tượng trưng, gợi cảm, đẩy người trai làng chài sang một sắc thái huyền thoại, cổ tích như những vị thần của biến, gợi hơi thở của đại dương mênh mông. (8) Vẻ nặng nề, thấm mệt của chiếc thuyền khi chầm chập neo vào bến đỗ như hình ảnh con người mệt mỏi sau ngày dài làm việc. (9) Trong câu thơ "Nghe chất muối thấm dần trong thớ vỏ", Tế Hanh đã sử dụng nghệ thuật ẩn dụ chuyển đổi cảm giác một cách tinh tế, "nghe" là động từ chỉ hoạt động của thính giác, "thấm" lại là động từ của xúc giác.(10) Cách viết ấy vừa gợi sự mệt nhọc, thấm thía của con thuyền vừa thể hiện được sự tinh tế tuyệt vời của nhà thơ, tưởng như Tế Hanh đồng cảm sâu sắc với cảm giác, cảm xúc của con thuyền; có thể nói đây là khổ thơ đẹp nhất, gợi cảm nhất trong bài. (11) Như vậy, bằng các phép tư từ đặc sắc, Tế Hanh đã cho ta thấy rất rõ về hình ảnh người dân chài lưới và chiếc thuyền sau 1 chuyến ra khơi thắng lợi trở về. (12)

*** Chú thích: in đậm, gạch chân: bị động                       in nghiêng, gạch chân: BPTT

#AnN1110