Trong mười hai con giáp, con trâu là con vật gần gũi nhất với người nông dân, trở thành một biểu tượng của nền văn minh nông nghiệp lúa nước.

     Trâu là một loài động vật thuộc họ Trâu bò. Chúng sống hoang dã ở Nam Á, Đông Nam Á và cả miền Bắc Úc. Trâu trưởng thành nặng khoảng từ 250 đến 500kg. Loài trâu rừng hoang dã lớn hơn thế rất nhiều, con cái có thể nặng 800kg, con đực lên tới 1,2 tấn, và cao tới khoảng 1,8m. Trâu là loài sinh vật thích nghi với hệ sinh thái đầm lầy ấm - ẩm, sinh sống thành bầy, có thủ lĩnh đầu đàn. Quanh đầm lầy là rừng tốt tươi cỏ dại, lúa dại trâu ăn. Trâu rừng (Bubalus bubalis), tổ tiên của các loại trâu nhà, vốn sinh sống ở vùng đầm lầy Đông - Nam Á nhiệt đới - gió mùa - thấp ẩm. Cách đây không lâu, trâu rừng còn tồn tại khá phổ biến ở miền trung nước ta. Trâu rừng nhìn chung giống trâu nhà nhưng có vóc sừng rộng và dài hơn, chúng di động nhanh và nhẹ nhàng hơn trâu nhà.

     Ở Việt Nam, trâu gắn bó với con người. Trâu được dùng để kéo cày, kéo xe... Những đoàn xe trâu đi trên đường Trường Sơn, từ Quảng Bình tới Quảng Nam của đất nước, trâu còn được dùng trong chiến trận. Đinh Bộ Lĩnh và bầy trẻ mục đồng trong thung lũng Hoa Lư cưỡi trâu, rước cờ lau tập trận thuở nào. Lê Đại Hành lùa trâu cùng quân sĩ đứng dày đặc trên hai bờ sông Hoàng Long để đón chào và dọa dẫm sứ thần nhà Tống. Trâu được cho uống rượu say và lùa xô vào húc phá đội hình quân địch. Và trâu còn được buộc mồi lửa sau đuôi, lùa sang trại giặc trong nhiều trận hỏa công... Từ đời sống thực tại, con trâu đã đi vào lĩnh vực tinh thần, tâm linh của người Việt chúng ta. Tượng trâu bằng đất nung đã được giới khảo cổ tìm thấy trong các di chỉ Tiên Hội, Đồng Đậu... hơn ba nghìn năm trước. Vật trang sức hình đầu trâu bằng đá nửa quý, mài nhẵn bóng, đã tìm thấy ở di chỉ Đình Chàng Hà Nội, cũng có tuổi trên dưới ba nghìn năm. Trong 15 bộ lạc hợp thành nước Văn Lang của các vua Hùng có hẳn một bộ lạc mang tên Trâu. Giữa đêm trường Bắc thuộc, sách Giao châu kí (thế kỉ III) ghi lại hình ảnh trẻ mục đồng Việt Nam véo von thổi sáo trên lưng trâu trên đường thôn, ngõ xóm. Con trâu hiện diện trong tranh dân  gian và điêu khắc gỗ đình làng. Trong những câu tục ngữ, thành ngữ "Con trâu là đầu cơ nghiệp", "tậu trâu cưới vợ, làm nhà...", "ruộng sâu, trâu nái"... đã nói lên vị trí, vai trò quan trọng của con trâu đối với sản nghiệp người nông dân. Con trâu gắn bó mật thiết với người nông dân. Từ lúc bé xíu, các cậu bé, cô bé đã biết chăn trâu, cắt cỏ giúp bố mẹ, vừa kết hợp mò cua bắt ốc hay đánh bài tam cúc, đánh thẻ... lớn lên chàng trai, cô gái biết điều khiển trâu cày bừa, kéo xe, khi về già, sức khỏe suy giảm các cụ ông, cụ bà lại vẫn tiếp tục dắt trâu, chăn nghé giúp con cháu. Và khi qua đời, trên nám mồ người nông dân cỏ mọc để trâu bò ăn. Có lẽ không người Vệt nào không biết đến những câu ca chan chứa tình cảm này :

                                           "Trâu ơi ta bảo trâu này 

                                             Trâu ra ngoài ruộng cấy cày với ta

                                             Cấy cày vốn nghiệp nông gia

                                             Ta đây trâu đấy ai mà quản công

                                             Bao giờ cây lúa còn bông

                                             Thì còn ngọn cỏ ngoài đồng trâu ăn"

     Còn có biết bao nhiêu câu chuyện cảm động về mối quan hệ giữa con người với loài vật hiền lành này được lưu truyền trong dân gian. Sự gần gũi đã tạo nên quan hệ gắn bó của người với trâu. Nhưng có lẽ chính quá trình lao động bên nhau cùng những nét tương đồng về số phận, tính cách giữa người nông dân và con trâu mới là yếu tố quan trọng khiến cho trâu và người trở thành đôi bạn thân thiết, thủy chung. Con trâu hiền lành chăm chỉ, vất vả một nắng hai sương "làm không kịp thở, ăn chẳng kịp nhai" như người, trâu cũng thật thà, chất phác, chịu thiệt thòi do "trâu chậm uống nước đục", trâu cũng vững chãi, mạnh mẽ như người, chỉ người có sức khỏe, người ta thường nói "khỏe như trâu". Ai đó nói trâu ngu dốt "ngu như bò" (con trâu) hay vô cảm "đàn gẩy tai trâu" là chưa đúng, trâu cũng thông minh, "tinh quái" ra phết, biết "sáng tai họ, điếc tai cày", biết được thái độ của chủ mà xử trí.

     Trâu cũng là con vật tình nghĩa, thủy chung, xa cách nhiều năm vẫn nhớ chủ, đi xa vẫn nhớ đường về, trả công cho người chăm sóc hậu hĩnh, xứng đáng, đến chết lại xả thân vì con người. Trâu cũng là một loài vật dũng mãnh, thiện chiến, không dễ bắt nạt. Với sức khỏe phi thường "ốm trâu hơn khỏe bò" và cặp sừng lợi hại, trâu là một chiến binh xuất sắc. Câu chuyện "Trâu đoàn kết giết hổ" là một bài học về tinh thần đoàn kết, hiệp đồng sức mạnh để chống lại kẻ thù. Người nông dân Việt Nam tìm thấy trong con trâu sức mạnh quật cường của một dân tộc yêu hòa bình nhưng thượng võ, bất khuất, kiên cường.

     Có lẽ chỉ ở một vùng có nền văn minh nông nghiệp lúa nước lâu đời mới có những phong tục, lễ hội như chọi trâu, thi trâu, đâm trâu, tạ ơn trâu... ở nước ta. Và như một lẽ tự nhiên con trâu đã đi vào nghệ thuật, trở thành đề tài, nguồn cảm hứng phong phú của văn học, hội họa, điêu khắc, âm nhạc... Thật khó lòng thống kê hết các tác phẩm nghệ thuật có liên quan đến hình tượng con trâu. Trong kí ức của mọi người vẫn có một hình ảnh chú bé chăn trâu thối sáo của bức tranh làng Hồ nổi tiếng, bài đồng dao "Ai bảo chăn trâu là khổ?" rồi con trâu trong các bài thơ của các danh nhân như Nguyễn Trãi, Nguyễn Khuyến, Hồ Chí Minh. Giữa cảnh "Gió sắc tựa gươm mài đá núi. Rét như dùi nhọn chích cành cây", người tù vĩ đại Hồ Chí Minh vẫn tìm thấy sự thanh thản, ung dung trong hình ảnh "Trẻ dẫn trâu về, tiếng sao bay" (Hoàng hôn).

     Con trâu còn là một biểu tượng đẹp trong mắt bạn bè thế giới khi được chọn làm linh vật của SEA Games 22 tổ chực tại Việt Nm năm 2003 - Biểu tượng vui của SEA Games 22 được đặt tên là Trâu Vàng. Với bản chất hiền lành, hòa đồng và chăm chỉ, hình ảnh con trâu gần gũi, thân mật với người dân trong nền văn minh lúa nước của Việt Nam và các nước Đông Nam Á. Trâu Vàng (còn gọi là Kim Ngưu) gắn với sự tích Hồ Tây của Thủ đô Hà Nội. Trâu Vàng tượng t rưng cho ước vọng về mùa màng tốt đẹp, ấm no, hạnh phúc, sức mạnh và tinh thần thượng vỡ của người Việt.

     Ngày nay, khi cơ giới hóa nông thôn và đô thị hóa ngày càng tăng, những đồng ruộng thu hẹp dần, những máy cấy cầy hiện đại xuất hiện thì hỉnh ảnh những chú trâu cũng không còn nhiều. Mục đích nuôi và sử dụng trâu cũng đã khác xưa, trâu nuôi để bán lấy thịt, kéo gỗ, kéo đồ, làm du lịch... Nhưng vai trò của trâu vẫn được khẳng định, trâu vãn xuất hiện nhiều ở những vùng quê nghèo, những nơi địa hình phức tạp, ruộng đồng manh mún hay trong dịp  lễ hội của nhiều đồng bào. Ngắm nhìn lũ trẻ chăn trâu trên triền đê, thả sáo diều hay đùa nghịch dưới ao nước mát hoặc lững thững về chuồng... luôn là những hình ảnh mang cho ta một cảm giác bình yên của làng quê Việt.

Gửi bạn nheeee:33 Xin hay nhất ạ

Con trâu là 1 con vật gắn liền với nhà nông. Con trâu cái to khỏe, được người dân chọn làm ruộng vì nó cày khỏe mà đường cày lại thẳng. Con trâu đực cũng được người dân nuôi để kéo xe, kéo gỗ cho nhà nông. Trâu sợ rét, nếu người dân ko chăm lo đầy đủ thì trâu sẽ chết. Thịt trâu cũng ngon, mọi người dùng thịt trâu để kho thịt cho mọi người ăn. Trâu thích ăn cỏ và lá cây và đôi khi trâu cũng ăn rơm.

Hiện nay tuy máy cày đã xuất hiện làm cho việc cày ruộng nhanh hơn. Tuy nhiên việc dùng trâu cày ruộng từ xa xưa đã trở thành một việc không thể thiếu của những người nông dân thời đó.