Truyện cổ tích thường giống như thế giới phép màu đẹp đẽ như thiên đường bởi luôn có sự giúp đỡ bà bà tiên, của ông bụt. Thế nhưng cổ tích Việt Nam lại vẫn luôn có tính chân thực và mang tính giáo dục rằng: Ở hiền thì gặp lành; Ác giả ác báo. Và truyện Tấm Cám chính là một truyện cổ tích như thế.

Câu chuyện kể về một ngôi làng nọ có hai chị em cùng cha khác mẹ, người chị tên Tấm hiền lành, hiếu thảo, chăm làm, còn người em tên Cám ham chơi, lười làm, xấu tính xấu nết. Cha mẹ Tấm đã mất từ sớm nên Tấm phải sống cùng mẹ kế. Một hôm, người mẹ kế yêu cầu hai chị em cùng phải đi bắt tép, ai bắt được nhiều hơn sẽ có thưởng. Tấm chăm chỉ bắt một lúc đã được đầy một giỏ, trong khi Cám cứ nghịch hoa bắt bướm nên cả ngày chẳng bắt được con tôm, con cá nào. Thấy Tấm bắt được nhiều cá tôm, Cám đã nghĩ kế lừa Tấm để cướp hết. Khi nhận ra bị lừa, Tấm chỉ biết khóc, nhưng ở hiền thì sẽ gặp lành. Ông bụt hhện lên an ủi và giúp đỡ Tấm. Bụt biến ra con cá bống trong giỏ của Tấm để Tấm đem về nuôi dưới giếng trong nhà. Từ đó, Tấm vẫn luôn chừa một phần cơm của mình cho cá bống và gọi cá bống lên ăn mỗi ngày:

"Bống bống bang bang
Lên ăn cơm vàng cơm bạc nhà ta
Chớ ăn cơm hẩm cháo hoa nhà người"

Chẳng may mẹ con Cám phát hiện và đã thuộc câu gọi này. Có lần họ nhân lúc Tấm đi chăn trâu đồng xa, đã lấy cơm ra gọi cá bống như thế và bắt được cá để làm thịt. Tấm khi đi chăn trâu về gọi mãi chẳng thấy cá bống đâu, sau khi được ông bụt giúp đỡ chỉ tìm được nắm xương của cá. Nghe lời của bụt, Tấm cho xương cá vào bốn cái lọ chôn dưới bốn chân giường.

Đến ngày vua mở hội, hai chị em Tấm Cám đều nô nức muốn đi trẩy hội như bao người. Nhưng dì ghẻ độc ác vì không muốn cho Tấm đi chơi nên đã đem thóc gạo đổ lẫn vào nhau, bắt Tấm nhặt riêng ra cho xong mới được đi. Vừa nhặt, Tấm vừa khóc nức nở nên bụt lại hiện lên, sai đàn chim sẻ nhặt thóc gạo cho Tấm. Sau đó, ông bụt bảo Tấm lấy ra từ bốn lọ xương cá nào là yếm lụa, giày thêu, yên cương và cả một con ngựa đẹp để Tấm đi chơi. Trên đường đi trẩy hội không may Tấm làm rơi một chiếc giày xuống hồ, khi vua đi ngang qua đây lại nhặt được giày của Tấm. Nhìn chiếc giày nhỏ nhắn trong tay, vua biết chắc đây là người con gái đẹp nên ra lệnh nếu ai đi vừa chiếc giày này thì vua sẽ cưới làm hoàng hậu. Cám biết tin cũng vội vàng đi thử giày nhưng không vừa. Đến lượt Tấm lên thử giày thì giày vừa như in. Lúc đó, Tấm cũng lấy trong túi áo ra một chiếc giày giống hệt. Thế là trước sự ghen tức của mẹ con Cám, Tấm đã trở thành hoàng hậu. Trong một lần về giỗ cha, Tấm bị dì ghẻ hại chết nhằm đưa Cám vào cung thay Tấm. Tấm sau đó hiện thân thành chim vàng anh, thành cây xoan đào, khung cửi và quả thị. Cuối cùng bà lão hàng nước, người đã đem quả thị về nhà đã giúp tấm trở lại thành người. Hàng ngày Tấm têm trầu, phụ bà lão bán nước, cho đến khi nhà vua đi ngang qua hàng nước, nhìn miếng trầu têm liền nhớ đến vợ, sau đó gặp được Tấm nên liền đưa trở về hoàng cung. Cám thấy Tấm trở về xinh đẹp hơn trước liền bất chấp nghe theo lời Tấm mà tắm nước sôi, kết cục là chết và bị làm thành mắm. Hũ mắm được gửi về nhà mụ dì ghẻ, ban đầu mụ ăn còn khen ngon, sau khi biết con gái chết thì cũng chết theo.

Những người độc ác, luôn bày mưu tính kế hại người như mẹ con Cám cuối cùng cũng phải nhận cái chết. Còn người tốt lương thiện như Tấm cuối cùng cũng được bình an và hạnh phúc.