**Dàn ý**

**Mở bài**

* Giới thiệu ý kiến cần bàn luận: Cảnh vật và tâm trạng nhân vật trong thơ Nguyễn Du bao giờ cũng vận động chứ không tĩnh lại.

* Nêu ý nghĩa của việc luận bàn ý kiến này.

**Thân bài**

* **Chứng minh ý kiến trên qua văn bản "Kiều ở lầu Ngưng Bích"**

    * **Cảnh vật lầu Ngưng Bích**

        * Cảnh vật thiên nhiên được miêu tả là vô cùng rộng lớn, hoang vắng, lạnh lẽo:

            * "Bốn bề bát ngát xa trông"

            * "Cảnh vật xa xăm, buồn bã:

                * "non xa"

                * "trăng gần"

                * "cồn cát"

                * "bụi hồng"

        * Cảnh vật thiên nhiên được miêu tả như một bức tranh có sự vận động:

            * "Bốn bề bát ngát xa trông" - không gian mở ra mênh mông, rộng lớn, gợi cảm giác cô đơn, lạc lõng.

            * "Cảnh vật xa xăm, buồn bã" - thời gian được đẩy dần về chiều tà, gợi cảm giác buồn bã, ảm đạm.

    * **Tâm trạng của Thúy Kiều**

        * Tâm trạng Thúy Kiều được thể hiện qua nỗi nhớ:

            * Nhớ Kim Trọng: "Tưởng người dưới nguyệt chén đồng"

            * Nhớ cha mẹ: "Xót xa tam canh vắng mẹ già"

        * Tâm trạng Thúy Kiều được thể hiện qua nỗi buồn:

            * "Buồn trông cửa bể chiều hôm"

            * "Buồn trông ngọn nước mới sa"

            * "Buồn trông nội cỏ rầu rầu"

        * Tâm trạng Thúy Kiều được thể hiện qua nỗi lo lắng:

            * "Buồn trông gió cuốn mặt duềnh"

            * "Buồn trông điểu lên mây xanh"

    * **Cảnh vật và tâm trạng nhân vật có mối quan hệ gắn bó, tác động qua lại với nhau**

        * Cảnh vật là hiện thực khách quan, phản ánh tâm trạng của nhân vật.

        * Tâm trạng của nhân vật được bộc lộ qua cách nhìn cảnh vật.

**Kết bài**

* Khẳng định lại ý kiến cần bàn luận.

* Đánh giá ý nghĩa của việc luận bàn ý kiến này.

**Bài làm**

Nguyễn Du là một nhà thơ tài năng bậc nhất của văn học Việt Nam. Ông có một vốn từ phong phú, một bút pháp điêu luyện và một tâm hồn nhạy cảm. Trong thơ của Nguyễn Du, cảnh vật và tâm trạng nhân vật luôn có mối quan hệ gắn bó, tác động qua lại với nhau. Điều này được thể hiện rõ qua văn bản "Kiều ở lầu Ngưng Bích".

Trong đoạn trích này, cảnh vật lầu Ngưng Bích được miêu tả là vô cùng rộng lớn, hoang vắng, lạnh lẽo. Không gian mở ra mênh mông, rộng lớn, gợi cảm giác cô đơn, lạc lõng. Thời gian được đẩy dần về chiều tà, gợi cảm giác buồn bã, ảm đạm.

Tâm trạng của Thúy Kiều cũng được thể hiện qua nỗi nhớ: nhớ Kim Trọng, nhớ cha mẹ. Nỗi nhớ ấy khiến nàng buồn bã, sầu tủi. Tâm trạng của nàng còn được thể hiện qua nỗi buồn: buồn cảnh vật, buồn chính mình. Nàng buồn cảnh vật vì nó gợi nhắc nàng về những kỉ niệm đẹp đã qua, buồn chính mình vì đang phải chịu cảnh ngộ éo le, đau khổ.

Cảnh vật và tâm trạng nhân vật có mối quan hệ gắn bó, tác động qua lại với nhau. Cảnh vật là hiện thực khách quan, phản ánh tâm trạng của nhân vật. Tâm trạng của nhân vật được bộc lộ qua cách nhìn cảnh vật. Cảnh vật hoang vắng, lạnh lẽo đã gợi lên tâm trạng cô đơn, buồn bã, sầu tủi của Thúy Kiều.

Ý kiến cho rằng "Cảnh vật và tâm trạng nhân vật trong thơ Nguyễn Du bao giờ cũng vận động chứ không tĩnh lại" là hoàn toàn đúng đắn. Cảnh vật và tâm trạng nhân vật trong thơ Nguyễn Du không chỉ có mối quan hệ gắn bó, tác động qua lại với nhau mà còn luôn vận động, biến đổi. Cảnh vật có thể vận động theo thời gian, theo tâm trạng của nhân vật. Tâm trạng của nhân vật cũng có thể vận động theo cảnh vật,