Độc thoại nội tâm :

+ Chúng nó cũng là trẻ con làng Việt gian đấy ư? Chúng nó cũng bị người ta rẻ rúng hắt hủi đấy ư? Khốn nạn, bằng ấy tuổi đầu… 

+Nhưng sao lại nẩy ra cái tin như vậy được? Mà thằng chánh Bệu thì đích thị là người làng không sai rồi. Không có lửa thì sao có khói? Ai người ta hơi đâu bịa tạc ra những chuyện ấy làm gì. Chao ôi! Cực nhục chưa, cả làng Việt gian! Rồi đây biết làm ăn, buôn bán ra sao? Ai người ta chứa. Ai người ta buôn bán mấy

+Lại còn bao nhiêu người làng, tan tác mỗi người một phương nữa không biết họ đã rõ cái cơ sự này chưa?

+Biết đem nhau đi đâu bây giờ? Biết đâu người ta chứa bố con ông mà đi bây giờ?

+Hay là quay về làng ?

+Không thể được! Làng thì yêu thật, nhưng làng theo Tây mất rồi thì phải thù. 

+Cụ Hồ trên đầu trên cổ xét soi cho bố con ông. Cái lòng bố con ông là như thế đấy, có bao giờ dám đơn sai. Chết thì chết có bao giờ dám đơn sai. 

- Ngôn ngữ độc thoại nội tâm trong bài Làng: 

+ Ồ, sao độ ấy vui thế.

+ Chúng nó cũng là trẻ con làng Việt gian đấy ư ? Chúng nó cũng bị người ta rẻ rúng hắt hủi đấy ư ? Khốn nạn, bằng ấy tuổi đầu...

+ Chả nhẽ cái bọn ở làng lại đốn đến thế được.

+ Không mà, họ toàn là những người có tinh thần cả mà. Họ đã ở lại làng, quyết tâm một sống một chết với giặc, có đời nào lại cam tâm làm điều nhục nhã ấy !...

+ Nhưng sao lại nảy ra cái tin như vậy được ?... không biết họ đã rõ cái cơ sự này chưa.

+ Biết đem nhau đi đâu bây giờ ?  Biết đâu người ta chứa bố con ông mà đi bây giờ?

+ Hay là quay về làng ?....

+ Về làm gì cái làng ấy. Chúng nó theo Tây cả rồi. Về làng tức là bỏ kháng chiến, bỏ cụ Hồ...

+ Không thể được ! Làng thì yêu thật, nhưng làng theo Tây mất rồi thì phải thù.