Nhà thơ Viễn Phương viết “Viếng lăng Bác" năm 1976, ngay sau khi đất nước thống nhất, nhà thơ được thăm lăng Bác. Bao trùm lên bài thơ là niềm xúc động thiêng liêng, thành kính, niềm tự hào, đau xót của nhà thơ đối với Bác. Dòng cảm xúc chân thành và lòng kính yêu vô hạn khi cùng dòng người vào lăng viếng Bác đi tác giả thể hiện rõ nhất ở khổ thơ 3. Hòa theo dòng người vào lăng viếng Bác, đứng trước di hài Bác, xúc cảm nghẹn ngào của nhà thơ được đẩy lên cao hơn: "Bác nằm trong giấc ngủ bình yên/ Giữa một vầng trăng sáng dịu hiền." Nghệ thuật nói giảm nói tránh “giấc ngủ bình yên” có tác dụng giảm bớt sự đau thương, mất mát của cả dân tộc khi Bác đã ra đi. Đồng thời cho thấy giấc ngủ nhẹ nhàng, bình yên, thanh thản của Bác trong giấc ngủ ngàn thu. Hình ảnh “vầng trăng sáng dịu hiền” là một hình ảnh đầy chất thơ, rất giàu sức gợi. Đây là hình ảnh ẩn dụ gợi liên tưởng đến tâm hồn cao đẹp, trong sáng và những vần thơ tràn ngập ánh trăng của Bác. Những vần thơ thể hiện tình yêu thiên nhiên, yêu cuộc sống, chất nghệ sĩ trong con người Hồ Chí Minh. Cùng với mặt trời, hình ảnh vầng trăng đã hoàn thiện bức chân dung về Bác trong tâm khảm mỗi người: chói lóa, rực rỡ, trong sáng, thanh cao, hiền lương, thương mến. Từ niềm xúc cảm nghẹn ngào chuyển sang niềm xót xa, đau đớn, tiếc nuối: " Vẫn biết trời xanh là mãi mãi/ Mà sao nghe nhói ở trong tim." Hình ảnh “trời xanh” là hình ảnh ẩn dụ khẳng định Bác còn sống mãi trong trái tim của mỗi người dân Việt Nam; sự nghiệp và tư tưởng của Người trường tồn mãi với thời gian, năm tháng như bầu trời xanh của vũ trụ, của tự nhiên. Dù nhận thức được như thế nhưng lí trí không điều khiển được cảm xúc, tác giả không thôi xót thương không chấp nhận sự mất mát, ra đi mãi mãi của Bác. Nỗi đau được nhà thơ biểu hiện rất cụ thể, trực tiếp: “Mà sao nghe nhói ở trong tim!". Cấu trúc tương phản “Vẫn... mà” kết hợp với dấu chấm than ở cuối khổ thơ đã diễn tả tình cảm thật chân thành, xót xa, đau đớn vô hạn trong đáy sâu tâm hồn của một đứa con xa nhà, nay trở về chịu tang cha, đứng trước di hài của cha mà nước mắt không ngừng rơi. Đây cũng là cảm xúc chung của biết bao nhiêu người con khi Bác đã về với thế giới người hiền năm xưa: “Đời tuôn nước mắt, trời tuôn mưa” (Bác ơi!, Tố Hữu). Với lời thơ cô đọng, giọng thơ trang nghiêm thành kính, tha thiết và rất giàu cảm xúc, “Viếng lăng Bác” đã để lại ấn tượng rất sâu đậm trong lòng người đọc. Bài thơ không những chỉ bộc lộ tình cảm sâu sắc của tác giả đối với Bác Hồ mà còn nói lên tình cảm chân thành tha thiết của hàng triệu con người Việt Nam đối với vị lãnh tụ kính yêu của dân tộc.