Phân tích khổ 2,3 bài thơ mùa xuân nho nhỏ(Thanh Hải)
“Mùa xuân người cầm súng
Lộc giắt đầy trên lưng
Mùa xuân người ra đồng
Lộc trải dài nương mạ
Tất cả như hối hả
Tất cả như xôn xao...”
Mở đầu khổ thơ là hình ảnh người chiến sĩ cầm súng bảo vệ Tổ quốc, có lộc giắt trên lưng. “Lộc” ở đây được nhắc đến như chồi non, những chiếc lá bé bỏng phát triển vào mùa xuân. Liên tưởng trực tiếp đến hình ảnh bộ quần áo bằng lá cây để ngụy trang, đồng hành cùng người chiến sĩ trong lối đánh “du kích” nổi tiếng của bộ đội ta. Tiếp đó, ta lại nhìn thấy hình ảnh người nông dân tham gia sản xuất phục vụ đất nước: “Mùa xuân người ra đồng”. Hình ảnh “lộc” một lần nữa xuất hiện, “lộc” khiến ta nghĩ ngay đến những mầm mạ tươi mới, được người ươm mầm trên cánh đồng quê hương. Chính nhờ màu xanh ngắt hy vọng của hình ảnh “lộc” đã tiếp thêm sức mạnh, thêm ý chí để những người lính, người nông dân cống hiến hết mình cho Tổ quốc, thể hiện sức sống mạnh mẽ, bền bỉ, tràn đầy nhựa sống trên khắp đất nước. Tác giả đã khéo léo lồng ghép vào khổ thơ trên rất nhiều những yếu tố nghệ thuật đặc sắc, đủ khả năng lột tả được nhịp sống mới của dân tộc, nêu lên nghĩa vụ thiêng liêng của hai lớp người làm những nhiệm vụ quan trọng: lao động và chiến đấu, xây dựng và bảo vệ đất nước, hai nhiệm vụ cốt yếu, không thể tách rời. Đầu tiên là biện pháp điệp cấu trúc câu: “Mùa xuân…/Mùa xuân…” và điệp từ “lộc”. Hình ảnh “mùa xuân” ở đây là niềm vui, niềm đam mê với công việc, từ người lính nơi tiền tuyến đến người nông dân làm công tác hậu phương. Họ tìm thấy trong công việc là những cảm giác mới mẻ, họ có khát khao, sẵn sàng đóng góp một phần của mình vào công cuộc xây dựng đất nước. Họ cũng chính là người mang đến mùa xuân hòa bình cho dân tộc, đem không khí mùa xuân đến mọi miền Tổ quốc, chính họ đã gieo rắc nguồn sống, ươm mầm cái “lộc”, tạo nên sức sống mạnh mẽ, mãnh liệt của mùa xuân nơi quê hương, đất nước. Nhịp thơ dần trở nên dồn dập, hồ hởi ở hai câu thơ cuối của khổ: “Tất cả như hối hả/Tất cả như xôn xao”. Một lần nữa, phép điệp từ “tất cả” lại được tác giả sử dụng, đi kèm với các từ láy tượng hình “hối hả”, từ láy tượng thanh “xôn xao”, mang đậm tính gợi hình, gợi cảm. Tính từ “hối hả” làm ta tưởng tượng ra nhịp sống sôi động trong quá trình kiến thiết đất nước, “xôn xao” khiến ta nghĩ tới những âm thanh liên tiếp vọng về, xao động một vùng trong tâm trí tác giả. Chúng xoáy mạnh như sóng trong lòng nhà thơ, như reo vui, náo nức trước tinh thần lao động khẩn trương của con người. Cái hối hả ấy phần nào tạo nên một mùa xuân tươi vui của đất nước, của người cầm súng, người ra đồng. Dù trước mắt còn nhiều gian lao, vất vả, nhà thơ vẫn mang trong mình niềm tin không thể lay chuyển, sự tự hào về tươi lai tươi sáng của đất nước, của dân tộc, để chào đón mùa xuân ngày càng tươi sáng, càng rộn ràng, ngập tràn hạnh phúc. Niềm tự hào dân tộc cháy bỏng trong tim tác giả đã được ông gói gọn trong bốn câu thơ:
“Ðất nước bốn ngàn năm
Vất vả và gian lao
Ðất nước như vì sao
Cứ đi lên phía trước.”
Những câu thơ thể hiện một cách rõ nét sự tự hào của tác giả với đất nước, với bề dày lịch sử bốn ngàn năm văn hiến cùng những truyền thống quý báu của dân tộc. Hệ thống tính từ “vất vả”, “gian lao” đã phần nào đặc tả sự khó khăn, gian khổ mà nhân dân ta đã trải qua trong suốt bốn ngàn năm dựng nước và giữ nước. Tác giả yêu, ví đất nước như vì sao: những vì sao lấp lánh trên bầu trời đêm, đẹp đẽ và trường tồn, những ngôi sao tỏa ra thứ ánh sáng êm dịu, những ngôi sao tượng trưng cho hi vọng về tương lai tươi sáng của Tổ quốc. Đất nước sẽ vẫn vững vàng mà đi lên phía trước, sánh vai với các cường quốc năm châu.
Ngữ văn là môn khoa học nghiên cứu ngôn ngữ qua việc phân tích có phê phán những văn bản lưu truyền lại. Đây là môn học giúp chúng ta hiểu biết sâu sắc hơn về ngôn ngữ, văn hóa và tư tưởng. Việc đọc và viết trong môn Ngữ văn không chỉ là kỹ năng, mà còn là nghệ thuật. Hãy để ngôn từ của bạn bay cao và khám phá thế giới văn chương!
Lớp 9 - Là năm cuối ở cấp trung học cơ sở, chúng ta sắp phải bước vào một kỳ thi căng thẳng và sắp chia tay bạn bè, thầy cô. Áp lực từ kỳ vọng của phụ huynh và tương lai lên cấp 3 thật là lớn, nhưng hãy tin vào bản thân và giữ vững sự tự tin!
Copyright © 2021 HOCTAPSGK